عبده تبریزی: وقت آن رسیده که شرکت ملی نفت سهامی عام شود

پیشنهاد عبده تبریزی: سهامی عام شدن شرکت ملی نفت

حسین عبده تبریزی، کارشناس ارشد بازار سرمایه، روز دوشنبه در همایش «تأمین مالی از بازار سرمایه» که به میزبانی اتاق بازرگانی ایران برگزار شد، خواستار سهامی عام شدن شرکت ملی نفت و عرضه آن در بورس شد.

وی در سخنان خود اظهار کرد: «امروز در شرایطی درباره تأمین مالی صحبت می‌کنیم که مردم و بنگاه‌ها با نوعی نگرانی مالی روبه‌رو هستند. پیش از آنکه تأمین مالی مسئله‌ای فنی باشد، موضوعی انسانی است.»

تبریزی افزود: «اقتصاد ایران در فضای تعلیق قرار دارد؛ ابزار تصمیم‌گیری از کار افتاده و افق سرمایه‌گذاری کوتاه شده است. در این وضعیت، منطق بقا جای شرایط رشد را گرفته و ویژگی اصلی این شرایط، بقای تولید است. حتی بنگاه‌های سالم نیز در مسیر فرسایش تدریجی قرار دارند و مردم به صورت طبیعی به سمت دارایی‌های فیزیکی مانند طلا و ارز گرایش پیدا می‌کنند.»

این کارشناس بازار سرمایه تصریح کرد: «بانک‌ها به دلیل ریسک بالا و بدهی سنگین توان وام‌دهی ندارند و حتی صندوق‌های جمعی نیز کمک چندانی به شرکت‌های کوچک و متوسط نمی‌کنند، که در نتیجه فضای ایست برای کشور ایجاد شده است.»

وی با اشاره به ظرفیت بازار سرمایه گفت: «بازار سرمایه توان تأمین مالی کامل ندارد، اما می‌تواند بخشی از منابع را به سمت تولید هدایت کند؛ اینجاست که پیوند بازار سرمایه و تولید معنا پیدا می‌کند.»

تبریزی افزود: «بورس کالا می‌تواند فراتر از یک مکان معامله عمل کند و حتی امکان توکنیزه کردن دارایی‌ها در این بورس وجود دارد. فضای تعلیق، علاوه بر تهدید، فرصت بازآرایی را نیز فراهم می‌کند و سازمان بورس با تجمیع شرکت‌های غیراقتصادی می‌تواند زمینه شکل‌گیری بنگاه‌های بزرگ‌تر و قابل بقا را فراهم کند؛ اما این مهم نیازمند نقش فعال سازمان بورس است.»

وی ادامه داد: «در شرایط کنونی، سازمان بورس نباید صرفاً ناظر باشد. تأمین مالی در ایران مسئله رشد نیست، بلکه مسئله تاب‌آوری در دوره تعلیق است. شرکت ملی نفت ایران می‌تواند به نهادی بزرگ‌تر از آرامکو تبدیل شود، جایی که مردم به عنوان سهامداران، در تعیین قیمت فروش نفت و سیاست‌های مصرف انرژی نقش داشته باشند.»

عبده تبریزی در پایان تاکید کرد: «بخش بزرگی از ناکارآمدی‌های امروز، از تخصیص غلط منابع تا ناکارآمدی صندوق‌ها، ناشی از ابهام در مسئولیت است. تبدیل شرکت نفت به سهامی عام این مسئولیت را شفاف می‌کند. دولت می‌تواند مالیات دریافت کند و شرکت خصوصی شود. در این مسیر، پایین نگه داشتن دستوری دلار دیگر مسئله‌ای حیاتی نیست.»

وی افزود: «مشکل سهام عدالت، عدم مردمی کردن مدیریت شرکت‌ها بود. هیچ دلیلی ندارد مردم نتوانند از میان مدیران توانمند کشور، مدیرانی کارآمد برای شرکت‌ها انتخاب کنند. اگر این مسیر درست طراحی شود، می‌تواند به یکی از بزرگ‌ترین اصلاحات اقتصادی کشور، از دولتی به مردمی، تبدیل شود.»